Nöbetçi Eczaneler
İzmir Ekonomi Üniversitesi (İEÜ) İnşaat Mühendisliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Celalettin Kozanoğlu, İzmir’deki deprem riskine ilişkin çarpıcı verileri açıkladı. Kozanoğlu, kentteki yapı stokunun yüzde 52’sinin 1975 yılı deprem yönetmeliğine göre inşa edildiğini ve binaların yüzde 36’sının ise kaçak olduğunu belirterek, acil kentsel dönüşüm çağrısında bulundu.
Eski Binalar ve Kaçak Yapılar Büyük Risk Taşıyor
Prof. Dr. Celalettin Kozanoğlu, İzmir’deki binaların önemli bir kısmının yaşlandığına dikkat çekti. Yaptığı değerlendirmede, “İzmir’deki binalarımızın yüzde 52’si 1975 yılı deprem yönetmeliğine göre yapılmışken, 1998 yılı deprem yönetmeliğimize göre yapılan binaların oranı yüzde 12, İzmir’de yüzde 36 oranında ise kaçak yapı stokumuz var” dedi.
Kaçak yapıların bir an önce kontrol altına alınması gerektiğini vurgulayan Kozanoğlu, “Şu anda 1975 yılı deprem yönetmeliğine göre yapılan binalar 50 yaşına girmiş ya da doldurmuş durumda ve bu evlerin kullanıcıları da çoğunlukla 80-85 yaşındaki yaşlı insanlar olabiliyor” ifadelerini kullandı.
Kentsel Dönüşüm Taleplerinde Büyük Düşüş
Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat 2023 depremlerinin ardından kentsel dönüşüme olan ilginin zamanla azaldığını belirten Prof. Dr. Kozanoğlu, şunları söyledi:
“Deprem korkusuyla ve yaşanan o acıların görüntüleriyle insanlar bir an önce yeni binalara geçmek istediler. Ancak zaman içinde bu yaşlı kategorisindeki insanlar ‘Doğduğum evde ölmek isterim’ düşüncesiyle kentsel dönüşümden biraz uzaklaştılar. Böyle baktığımızda son 1,5 yılda kentsel dönüşüm taleplerinde yüzde 60-70 oranında bir azalma yaşandı.”
“120 Metrekarelik Toplu Mezarlar Yerine 90 Metrekarelik Güvenli Konutlar”
Deprem riskinin büyük oranda insan kaynaklı hatalardan oluştuğunu dile getiren Kozanoğlu, hataları yapım öncesi, yapım sırası ve yapım sonrası olarak sınıflandırdı. Yapım öncesinde doğru zeminlere doğru imar verilmesi gerektiğini, dere yataklarına ve tarım alanlarına imar verilmemesi gerektiğini söyledi.
Yapım sırasında doğru proje, malzeme, uygulama ve denetimin büyük önem taşıdığını vurgulayan Kozanoğlu, yapım sonrası hatalar olarak ise kullanıcı hatalarına dikkat çekti: “Çünkü kullanıcı olarak binalarımızı teslim aldıktan sonra baca geçirmek, restoran için kolon kesmek, kuaförün kirişi kesmesi gibi birçok zafiyet yaşanıyor” dedi.
Kentsel Dönüşüm Teşvik Edilmeli
Kentsel dönüşümün teşvik edilmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Celalettin Kozanoğlu, çarpıcı bir benzetmeyle şu çağrıyı yaptı:
“120 metrekarelik toplu mezarlarda oturmak yerine 90 metrekarelik güvenli toplu konutlarda yaşamayı özendirmemiz gerekir. Halkın bilinçlendirilmesi, sivil toplum örgütleri ve meslek odalarıyla iş birliği yapılması önemli. Ayrıca binaların da araçlar gibi belirli periyotlarla denetlenmesi, yerinde incelenmesi gerektiğini düşünüyorum.”
Prof. Dr. Kozanoğlu’nun açıklamaları, İzmir’in deprem gerçeğini ve kentsel dönüşümün aciliyetini bir kez daha gözler önüne serdi. Uzman, yerel ve merkezi yönetimleri, vatandaşları güvenli konutlara yönlendirecek politikalar geliştirmeye çağırdı.