Nöbetçi Eczaneler
AYDIN’ın Germencik ilçesinde, dağlık incir bahçelerinin bakımı için atla çift sürmenin günlük ücreti 8 bin Türk Lirası’na kadar çıkmış durumda. Ancak bu yüksek ücrete rağmen işi yapacak tecrübeli işçi bulunamıyor. Efeler Ziraat Odası Başkanı Mehmet Kendirlioğlu, “20 yıl içerisinde bu iş tamamen bitebilir. İşçi bulunmuyor, bulunsa bile belli bir tecrübe lazım” uyarısında bulundu.
Geleneksel Yöntemlerle Mücadele
Germencik ilçesinin Çarıklar Mahallesi’nde yaşayan çiftçi Ruhi Doğan (50), baharın gelmesiyle birlikte incir bahçelerindeki bakım çalışmalarına başladı. Önce ağaçları budayan Doğan, daha sonra yılın 12 ayı baktığı atlarıyla bahçeleri sürüyor. Doğan, normalde 8 saat süren işi, atların gücü sayesinde yaklaşık 3 saatte tamamladıklarını ifade etti.
İncir bahçelerinin zamanında sürülmemesi halinde otların arttığını ve ürün kalitesinin düştüğünü vurgulayan Doğan, arazilerin dağlık olması nedeniyle bakım çalışmalarını zorunlu olarak atlarla yaptıklarını söyledi. Doğan, “Olmazsa olmazımız atlarımızdır. Onlara kendimizden daha güzel bakarız. Bakmazsak bize hizmet etmezler” dedi.
Yüksek Ücrete Rağmen İşçi Yok
At ile çift sürmenin zahmetli bir iş olduğunu belirten Ruhi Doğan, bu işin günlük yevmiyesinin 8 bin Türk Lirası civarında olduğunu açıkladı. Doğan, “Günlük 8 bin yevmiye ile aylık gelirin 240 bin TL oluyor. Bu memlekette kimin aylık maaşı 240 bin lira? Buna rağmen çalışacak işçi bulunamıyor” ifadelerini kullandı.
Doğan, Ege Bölgesi’nde 12 ay iş olduğunu, günlük çapa yevmiyesinin ise 3 bin 500 lira civarında seyrettiğini ekleyerek, “Vatandaş asgari ücret ile çalışıyorsa biz niye bu yevmiye ile geçinemiyoruz, ağlıyoruz” diye konuştu.
“20 Yıl İçinde Bu İş Bitebilir”
Efeler Ziraat Odası Başkanı Mehmet Kendirlioğlu, sadece Germencik’te değil, Aydın’ın birçok köyünde traktörlerin çalışamadığı yerlerde hayvanlarla çift sürüldüğünü belirtti. Kendirlioğlu, “Bu işi yapacak insan hemen hemen kalmadı. Ben de duyuyorum 7 bin TL, 8 bin TL 9 bin TL’ye kadar çıkan yevmiyeler var. 20 yıl içerisinde bu iş tamamen bitebilir” dedi.
Kendirlioğlu, işçi bulunsa bile belli bir tecrübenin şart olduğunu vurgulayarak, “Tecrübeyi satın alamazsınız. Babadan, atadan, dededen yetişmesi lazım. Bunun okulu yok, yetişmesi için yıllarca çalışması lazım” şeklinde konuştu.
Gençler Çiftçiliğe İlgi Göstermiyor
Bu işi yapan çiftçilerin şu anki yaş ortalamasının 55-60 civarında olduğuna dikkat çeken Ziraat Odası Başkanı Kendirlioğlu, “20 yıl sonra 70-75 yaşına gelecekler ve bu işi yapan kalmayacak. Gençler artık çiftçilik yapmak istemiyor” diyerek tarım sektöründeki nesil sorununa işaret etti.
Atların Eğitimi de Özel İlgi Gerektiriyor
Çiftçi Ruhi Doğan, genç atların usta atlarla birlikte çalıştırılarak eğitildiğini anlattı. Doğan, “Bir usta ile bir acemi tayı yanına koyarak çifte koşarız. Usta gidip gelirken acemi atı eğitir. Bu iş çok zahmetli” ifadelerini kullandı.
Doğan, atların yılın sadece bir ay iş gördüğünü, ancak geri kalan 11 ay boyunca da özenle bakıldıklarını söyleyerek, “Bakmazsak çift zamanı bahçelerimizi süremeyiz. Eğer bahçemizi bir ay içerisinde sürüp bakımını yapamazsak her yer otun içinde kalır” dedi.
Tarım ve Orman Bakanlığı’nın yetki alanına giren bu geleneksel tarım yönteminin kaybolma tehlikesi, sadece Aydın için değil, benzer coğrafi yapıya sahip birçok bölge için de endişe kaynağı olarak görülüyor. Uzmanlar, tarımsal üretimin sürdürülebilirliği için gençlerin tarıma teşvik edilmesi ve geleneksel bilginin aktarılması gerektiğini vurguluyor.
