Nöbetçi Eczaneler
Kayseri’nin Bünyan ilçesinde, Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’ün imzasıyla 1926 yılında temelleri atılan Bünyan Hidroelektrik Santrali, 96 yıldır aynı orijinal makinelerle kesintisiz enerji üretimini sürdürüyor. 1930’da faaliyete geçen santral, ülkenin çalışır durumdaki en eski enerji tesislerinden biri olma özelliğini koruyor.
Atatürk’ün İmzası ve Yerli Girişimcilik Ruhu
Santralin kuruluş hikayesi, Cumhuriyet’in ilk yıllarındaki yerli girişimcilik ruhunu yansıtıyor. Özel bir enerji şirketinin üretim müdürü Fevzi Ekici, santralin tarihçesini şu sözlerle anlattı: “Santralimiz, 1926 yılında Kayserili girişimciler ve o dönemin belediye iş birliğiyle oluşturulmuş ve onların girişimciliğiyle 1926 yılında yapımına başlanmış, akabinde 1930 sonlarına doğru da devreye alınmış bir hidroelektrik santraldir. Günümüze kadar da üretimi devam etmektedir.”
Orijinal Alman-Çek Mühendisliği Korunuyor
Santral, döneminin ileri teknolojisi olan Alman ve Çek mühendisliği ile inşa edildi. Fevzi Ekici, tesisin orijinalliğini koruduklarını vurgulayarak, “Alman ve Çek mühendisliği ile yapılmış bir santral. Markaları da yine Alman ve Çek markaları. Herhangi bir değişiklik yapmadık. Tribünler, jeneratörler hala orijinali gibi korunmakta, bakım onarımları yapılmaktadır” dedi.
96 Yıllık Ekonomiye Katkı
Santral, kurulduğu dönemde Bünyan ilçesinin yanı sıra Kayseri merkeze de enerji sağlıyordu. Ekici, santralin günümüzdeki katkısını şöyle açıkladı: “O dönemde aslında Bünyan ilçesinin haricinde Kayseri merkeze de bu enerji taşınmış ve o yıllarda Kayseri’de tüketilmiş. Ama günümüzde tabii ki santral ve tüketilen gücün çok fazla artmasından dolayı şu anda da yine ekonomiye katkısı devam etmekte ama düşük bir miktarda enerji üretmektedir.”
Kız Kulesi Maketi ile Bir Özlem Hikayesi
Santralin bahçesinde, kurulumda çalışan İstanbullu bir ustanın memleket özlemi nedeniyle inşa ettiği ‘Kız Kulesi’ maketi bulunuyor. Bu detay, santralin sadece bir enerji tesisi değil, aynı zamanda bir insanlık ve tarih mirası olduğunu gösteriyor.
“Orijinalliğini Korumak Şartıyla”
Fevzi Ekici, santrali gelecek nesillere aktarma kararlılığını şu sözlerle ifade etti: “Tabii ki bunların mekanik, elektrik aksamlarının tamamını tamir yapabiliyoruz, modifikasyonlar yapabiliyoruz ama orijinalliğini korumak şartıyla… 1926’da kurulan bu santral belki o günden bugüne hala çalışan, en eski santrallerinden bir tanesidir. Hala da ekonomimize katkısı olmaktadır. Biz de bunu devam ettireceğiz.”
Santral, Pınarbaşı kaynağından gelen suyu kullanarak üretimini sürdürüyor. 96 yıllık panolar ve ekipmanlar, hem sergi maksadıyla hem de halen kullanılarak, Cumhuriyet’in ilk yıllarındaki mühendislik başarısını ve sürdürülebilirliğini gözler önüne seriyor.
