Çin Devlet Başkanı Şi Jinping, ABD’nin Venezuela’ya yönelik askeri operasyonunu eleştirerek, “Tek taraflı ve zorbaca eylemler, uluslararası düzeni zedeliyor” ifadelerini kullandı. Şi, bu açıklamayı İrlanda Başbakanı Micheal Martin ile Pekin’de yaptığı görüşme sırasında dile getirdi.
Şi Jinping’ten ABD Politikalarına Yönelik Sert Uyarı
Çin Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan yazılı açıklamada, Devlet Başkanı Şi Jinping’in, dünyanın kargaşa içinde olduğunu vurguladığı belirtildi. Şi, uluslararası ilişkilere dair önemli mesajlar verdi: “Tüm ülkeler, diğer ülkelerin halklarının seçtiği kalkınma yoluna saygı göstermeli, uluslararası hukuka ve Birleşmiş Milletler Şartı’nın amaç ve ilkelerine bağlı kalmalı. Özellikle büyük ülkeler, bu konuda öncü olmalı” dedi.
Bu ifadeler, Çin’in küresel meselelerde çok taraflılığa ve uluslararası hukukun üstünlüğüne vurgu yapan geleneksel dış politika çizgisini yansıtırken, ABD’nin tek taraflı müdahalelerine yönelik açık bir eleştiri niteliği taşıyor.
İrlanda Başbakanı’ndan Uluslararası Hukuk Vurgusu
Görüşmede bulunan İrlanda Başbakanı Micheal Martin de benzer bir çizgide konuştu. Martin, uluslararası anlaşmazlıkların çözümünde uluslararası hukuka bağlı kalınması gerektiğini söyledi. İrlanda’nın Çin ile yakın iletişim ve eş güdüm içinde uluslararası hukuku savunacağını, serbest ve açık ticarete bağlı kalacağını ve refahı ve istikrarı teşvik edeceğini belirtti.
Bu açıklamalar, iki ülke arasındaki diplomatik diyaloğun, küresel düzenin işleyişine dair ortak kaygılar etrafında şekillendiğini gösteriyor.
Küresel Yansımalar ve Türkiye’nin Konumu
Çin liderinin bu açıklamaları, özellikle Venezuela krizi gibi küresel gerilimlerde, Türkiye’nin de aktif bir diplomasi yürüttüğü bir döneme denk geliyor. Türkiye, benzer şekilde uluslararası sorunların çözümünde diyalog ve diplomasiyi ön plana çıkaran, egemenlik haklarına saygı gösterilmesi gerektiğini vurgulayan bir politika izliyor.
Şi Jinping’in “büyük ülkelerin öncü olması” yönündeki çağrısı, küresel güç dengelerinde yaşanan gerilimlere ve çok kutuplu bir dünya düzeni arayışına işaret ediyor. Bu söylem, Türkiye’nin de savunduğu ‘Dünya beşten büyüktür’ anlayışıyla örtüşen unsurlar taşıyor.
Sonuç olarak, Çin Devlet Başkanı Şi Jinping’in ABD’nin Venezuela politikasına yönelik bu sert eleştirisi, iki süper güç arasındaki stratejik rekabetin diplomasi diline yansıması olarak değerlendiriliyor. Gelişme, uluslararası ilişkilerde hukuk temelli bir düzenin korunmasına yönelik küresel tartışmaları yeniden alevlendirecek gibi görünüyor.
