Nöbetçi Eczaneler
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, 2026 yılı Mart ayına ilişkin dış ticaret verilerini Van’da açıkladı. Bakan Bolat, mart ayı mal ihracatının 21,9 milyar dolar olduğunu belirterek, bu rakamın geçen yılın aynı ayına göre yaklaşık 1,5 milyar dolar (yüzde 6,4) azaldığını ifade etti. Azalışın temel nedenleri olarak Körfez’deki savaş şartları, uzun bayram tatili ve takvim etkisi gösterildi.
Körfez Savaşı ve Hürmüz Boğazı’nın Etkisi
Bakan Bolat, açıklamasında bölgedeki savaşın etkilerine dikkat çekti. “35 gününü dolduran ABD-İsrail’in İran’a yönelik açtığı savaş; İran’ın direnişi ve mukabelesi, Körfez ülkelerine yönelik saldırıları, bu durumu daha da zorlaştırmakta” diyen Bolat, Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasının küresel ticareti olumsuz etkilediğini vurguladı. Bolat, “Dünya petrolünün ve dünya doğal gazının yüzde 20’si buradan geçiyor. Gübrede de yüzde 30’a yakın bir geçiş yolu olan bir yer” ifadelerini kullandı.
Bu durumun Türkiye’nin Körfez ülkelerine ihracatında yüzde 40’lık bir azalışa yol açtığını belirten Bakan Bolat, hükümetin alternatif ticaret rotalarını devreye aldığını açıkladı. “Kara yolu rotalarında Suriye üzerinden Ürdün, Suudi Arabistan, Körfez’e yönelik rota açıldı. Irak üzerinden… Umman’dan deniz yoluyla açık” dedi.
Bayram Tatilinin İhracata Olumsuz Etkisi
Bakan Bolat, ihracattaki düşüşte uzun bayram tatillerinin de etkili olduğunu söyledi. Türkiye’nin ihracat modelinde Cuma günlerinin en yoğun gün olduğunu hatırlatan Bolat, “Ramazan Bayramı’nda arife günü perşembe, cuma günü tatil olması, bizim için 2,5 milyar dolarlık yaklaşık bir kayıp oldu” açıklamasını yaptı.
Mart Ayı İthalat ve Dış Ticaret Açığı
Mart ayı ithalatının ise 33,2 milyar dolar olarak gerçekleştiğini açıklayan Bakan Bolat, bu rakamın geçen yıla göre 2,6 milyar dolar (yüzde 8,4) arttığını belirtti. Artışın nedenleri arasında altın ve gümüş fiyatlarındaki yükseliş ile savaş koşullarında firmaların “ithalatı öne çekme” eğilimi gösterdi.
Bolat, mart ayı dış ticaret açığının 11,3 milyar dolar olduğunu, ocak-mart döneminde toplam ihracatta ise yüzde 3,1’lik (yaklaşık 2 milyar dolar) bir azalış yaşandığını kaydetti. Ancak yıllıklandırılmış bazda 8 milyar dolarlık bir artışın söz konusu olduğunu ifade etti.
İlk Üç Ayda Öne Çıkan Sektörler ve Ülkeler
Bakan Bolat, ocak-mart döneminde ihracatta en çok artış gösteren sektörleri şöyle sıraladı:
- Savunma sanayi ürünleri: 500 milyon dolar artış
- Otomotiv: 430 milyon dolar artış
- Motor ve elektrikli makineler: 274 milyon dolar artış
İhracatta en fazla azalma yaşanan kalemler ise işlenmiş altın ve mücevherat (1,4 milyar dolar), madeni yağlar (875 milyon dolar) oldu.
İlk üç ayda ihracat yapılan ilk beş ülke sıralaması şu şekilde:
- Almanya
- ABD
- İngiltere
- İtalya
- Fransa
Avrupa Birliği’nin Türkiye’nin en güçlü dış ticaret partneri olmaya devam ettiğini ve bu dönemde AB ile ticarette 1,4 milyar dolar fazla verildiğini açıkladı.
Hizmet İhracatı ve Cari Açık
Bakan Bolat, hizmetler ihracatına ilişkin de bilgi verdi. Türkiye’nin 2024’te dünyada hizmet ticaretinde en fazla fazla veren 6. ülke, 2025’te ise 5. ülke olduğunu belirten Bolat, 2025’te 63,5 milyar dolar hizmet ticaret fazlası sağlandığını açıkladı. Bu fazlanın cari işlemler açığını makul düzeylerde tutmada kritik rol oynadığını vurguladı.
Hükümetin İhracatı Destekleme Çabaları
Bakan Bolat, ihracatı desteklemek için alınan tedbirleri şöyle sıraladı:
- Merkez Bankası reskont kredilerinin günlük limitinin 4,5 milyar liraya çıkarılması
- Kredi maliyetlerinin yüzde 24’e düşürülmesi
- İstihdamı koruma desteğinin kişi başı 3.500 liraya yükseltilmesi
- Günlük kredi limitlerinin 1,5 milyon dolardan 5 milyon dolara çıkarılması
“Bütün bu çabalarımızla ihracatımızı daha fazla arttırmanın çabası içindeyiz” diyen Bakan Bolat, korumacılık ve küresel ticaret savaşlarının zorluklarına rağmen, 2021’den bu yana ihracatı her yıl artırmayı başardıklarını ifade etti.
Barış Çağrısı ve Nisan Beklentisi
Bakan Bolat, savaşın bir an önce bitmesi için Cumhurbaşkanı ve Dışişleri Bakanlığı nezdinde çaba sarf edildiğini belirterek, “Gerek insaniyet namına gerekse komşu ülkelerimizin huzur ve istikrarı anlamında bu savaşın bir an önce bitmesi için… var gücümüzle bir çaba sarf ediyoruz” dedi.
Mart ayındaki düşüşe rağmen nisan ayı için iyimser olduğunu ifade eden Bolat, “Nisan ayında 23 Nisan resmi tatili dışında bir tatilimiz olmayacak. Biz bu açığı Nisan ayında kapatacağız” açıklamasını yaparak, yılın geri kalanında dalgalı bir seyir beklendiğini ancak toplamda hedeflere ulaşılacağına inandığını sözlerine ekledi.